Przemieszczenie trawieńca

Przemieszczenie trawieńca

Przemieszczenie trawieńca jest jedną z najpoważniejszych jednostek chorobowych w stadach krów o wysokiej wydajności, powodując przedwczesne brakowanie, a w skrajnych przypadkach upadki zwierząt.

 

Do przemieszczenie trawieńca dochodzi w wyniku zbytniego wypełnienia żołądka właściwego gazami lub płynem żwacza. Rozciągnięty trawieniec ulega relokacji do anormalnej pozycji, zazwyczaj w lewo, między worek żwaczowy a boczną ścianę brzucha. Takie przemieszczenie określane jest mianem lewostronnego, i stanowi około 85% wszystkich przypadków. U nielicznych krów może jednak dojść do prawostronnego przemieszczenia, które diagnozowane jest kilka razy rzadziej niż lewostronne i jest trudniejsze do wyleczenie. Najwięcej przypadków zachorowania obserwuje się w pierwszych sześciu tygodniach po wycieleniu, przede wszystkim u samic, u których wystąpiły ciąże bliźniacze bądź płód był nienaturalnie duży. Początkowo żwacz ulega przesunięciu w miejsce, w którym znajdował się płód, po czym trawieniec przemieszcza się w rejon górnej części jamy brzusznej. Jednak należy dodać, że przemieszczenie trawieńca diagnozowane jest nie tylko u bydła mlecznego. Schorzenie to dotyka bez względu na etap laktacji, ciążę, płeć czy wiek. Przemieszczenie trawieńca bywa diagnozowane u kilkudniowych cieląt oraz u buhajów ze wzmożonym działaniem tłoczni brzusznej.

PRZYCZYNY

Wśród przyczyn odpowiedzialnych za pojawienie się w stadzie krów przypadków przemieszczenia trawieńca są czynniki poza żywieniowe (wiek, rasa, pora roku) oraz te o charakterze żywieniowym. Brak adaptacji zwierząt do nowych warunków oraz zbyt krótki okres przygotowania zwierzą do laktacji zajmują ważną pozycję w etiologii wyżej wymienionego zaburzenia. Ponadto do błędów żywieniowych w największym stopniu sprzyjających przemieszczeniu trawieńca zalicza się:

  • Skarmianie nadmiernej ilości pasz treściwych na końcowym etapie ciąży i krótko po wycieleniu.
  • Niedobór wapnia (hipokalcemia) zmniejszający ruchliwość trawieńca.
  • Zbyt długi okres, jaki krowy przebywają bez dostępu do jedzenia. Taka sytuacja może mieć miejsce gdy dój trwa zbyt długo lub gdy najsłabsze zwierzęta w grupie nie mają swobodnego dostępu do stołu paszowego.
  • Chorobami sprzyjającymi przemieszczeniu trawieńca jest ketoza, zatrzymanie łożyska, endometritis oraz choroby wirusowe, których objawem jest gorączka zmniejszająca apetyt, a tym samym wypełnienie żwacza.

OBJAWY

Krowy, u których nastąpiło przemieszczenia trawieńca, tracą apetyt, zmniejszeniu ulega u nich motoryka jelit. Zaobserwować można także spadek masy ciała, zapadnięcie się gałek ocznych oraz utratę elastyczności skóry. Konsekwencją przemieszczenia trawieńca jest obniżenie wydajności mlecznej. U osobników, u których doszło do przemieszczenia prawostronnego ma miejsce zamknięcie światła jelita, czego następstwem jest zatrucie organizmu toksynami. W takiej sytuacji, jeśli nie dojdzie do interwencji chirurgicznej, następnymi symptomami jest martwica niedokrwienna obszarów przewodu pokarmowego oraz zapaść krążeniowa kończąca się śmiercią.